Site içeriğinin kopyalanması engellenmiştir. Site içeriği telif hakkına sahip olabilir.  

new

Ketojenik beslenme sadece yağları yakan bir beslenme tarzı değildir. Birçok metabolik sürecin değişimin sağlayan hücresel, hormonal fiziksel değişiklik sağlayan, ortalama yaşam süresini uzatan bir tedavi yöntemidir. 

  • Ketojenik beslenme yüksek yağ, orta seviyede protein ve çok düşük karbonhidrat içeren bir beslenme türüdür.
  • Normalde beynin enerji kaynağı glikozdur. Yağ asitleri kan beyin bariyerini geçemez.
  • Karbonhidrat az ise karaciğer glikoz yerine yağ asitlerinden keton cisimcikleri elde eder. Bunlar glikozun yerine geçerek enerji kaynağı (ATP) olarak kullanılırlar.
  • Ketozis aslında vücudun düşük karbonhidrat alımına verdiği tepkidir. Açlık fizyolojisini taklit eder.
  • Keton cisimleri: β hidroksibütirat, asetoasetat ve aseton
  • Karbonhidrat (CHO) yani glikoz kaynağı azaldığında karaciğer yağ asitlerini ketona çevirir. Bu olayın adına ketozis denir.
  • Keton glikoz olmadığında beynin kullanabildiği tek enerji kaynağıdır.
  • Özellikle MCT yağları mitokondri membranını kolaylıkla geçerek keton cisimlerini oluşturur.
  • Düşük karbonhidrat (CHO) 100 gr altında; ketozis beslenmede ise 50 gr altında genellikle de 20-30 gr kadardır.
  • Normal koşullarda kanda 0.1 mmol /dl keton bulunur.  Hafif egzersiz ile 2 mmol/ dl keton kanda dolaşmaya başlar.
  • Ketoasidoz 7 mmol /dl keton konsantrasyonu, diabetik ve alkol ketoasidozunda is 25 mmol /dl ketoasidoz ve 7.3 pH ile koma oluşur.
  • Vücudun fizyolojik olarak kendini onarmasını sağlamak için ketojenik beslenme önerilir.
  • Ketonlardan ATP üretilir.
  • Ketonlar nöronları serbest radikal hasarından korur yeni mitokondri yapımını uyarır.
  • Ketonlar BDNF yapımını uyarır bu madde yeni nöron yapımını sağlar hafızayı güçlendirir.
  • Ketozis birçok metabolik süreçte hücresel hormonal ve fiziksel değişim sağlar.
  • Açlık ve tatlı krizlerini önler.
  • Ketozis diyet kasları koruyarak yağ yıkımı sağlayarak zayıflatır.
  • Ketojenik diyet mitokondrial beslenmenin parçası olabilir.
  • ATP üretir.
  • Infllamasyonu (NfkB) azaltır.
  • Mitokondri yapımını uyarır.
  • Serbest radikal (ROS) üretimini azaltır.
  • Apoptozu (hücre ölümü) azaltır.
  • İnsülin leptin hassasiyetlerini azaltır.
  • Barsak mikrobiyotasını probiyotikten zenginleşir, patojen mikroorganizmalardan arınır.
  • GABA /glutamat oranlarını artırır. Hem antiepileptik hem anksiyolitik etki gösterir, kaygı giderir.
  • Ortalama yaşam süresini uzatır.
  • Anksiyolitik etkileri vardır stres ve kaygıyı azaltır.
  • Öğrenme ve hafızayı artırır.
  1. Standart Ketojenik diyet
  2. Döngüsel Ketojenik diyet
  3. Hedefli Ketojenik diyet
  4. Yüksek Proteinli Ketojenik diyet

Standart Ketojenik Diyet: Yüksek yağ (%75), orta seviye protein (%20), çok düşük karbonhidrat (%5)

Döngüsel Ketojenik Diyet: 5 gün standart 2 gün yüksek Karbonhidratlı beslenme

Hedefli Ketojenik Diyet: Antremanlar sırasında CHO alımı serbest diğer zamanlar ketojenik beslenme. Egzersiz durumuna göre beslenme ayarlanır.

Yüksek Proteinli Ketojenik Diyet: Standart ketojenik diyete benzer. Protein daha yüksektir. %60 yağ, %35 protein, %5 CHO şeklindedir.

  • Besin öğeleri “Yağ / protein + karbonhidrat” şeklinde oranlanır.
  • 5/1, 4/1, 3/1, 2/1, 1/1 şeklinde yağ yüksekliği belirlenir. Genellikle  4/1, 3/1 diyet oranları tercih edilir.
  • Örnek ketozis planı: 3000 kalori günlük tüketen birine günlük 2500 kalorilik ketotik diyette %70 yağ (195 gr), %25 protein (155 gr), %5 karbonhidrat (30 gr) verilmelidir.
  • Kilo ve yağ vermede çok etkili
  • Kalori kısıtlamalı düşük yağlı diyetlere göre 2.2 kat daha fazla kilo verme
  • Diabetik hastalarda 3 kat daha fazla kilo verme
  • Yağları depolayan insülin hormonu daha az salgılanır.
  • Yağ karaciğere ulaşarak ketonlara dönüşür.
  • Kısa sürede kilo vermek isteyen hastalar için ideal yöntemdir.
  • Trigliserid, LDL ve HDL düzeylerinde düzelme
  • 30 gr CHO (karbonhidrat) tüketenlerde verilen kilonun %95′ i yağ
  • 60 gr CHO (karbonhidrat) tüketenlerde verilen kilonun %84′ ü yağ
  • 104  gr CHO (karbonhidrat) tüketenlerde verilen kilonun %75′ i yağ
  • Bu diyette yeteri kadar kilo verilemiyorsa kalori ve karbonhidrat alımında sorun vardır.
  • Diyeti bozanlar tekrar ketozise girmeye çalışmalıdırlar.
  • Öncelikle günlük alınması gereken enerji miktarı hesaplanır. Ketojenik oranlar belirlenir.
  • Genellikle Yağ / protein + karbonhidrat”  oranı 3/1 şeklinde ketoz beslenmeye başlanır.
  • Diyetteki yağ miktarı günlük enerji gereksinimi ve ketojenik orana göre belirlenir.
  • Ketojenik porsiyonlar normaldekinden daha küçüktür.
  • Yağ 9 kcal/gr, protein ve karbonhidrat 4 kcal/gr.
  • Net karbonhidrat miktarı besinin içindeki lif çıkarıldıktan sonra hesaplanır.
  • Yeni başlayanlar için karbonhidrat 50 gr dan az olmalıdır.
  • Aşırı protein ise glikoza dönüşerek ketozisi önler, ketozisten çıkmaya neden olur.
  • Protein egzersiz durumuna göre 0.8-1.5 gr/kg olarak planlanır.
  1. Ağız kuruluğu
  2. Nefeste aseton kokusu
  3. İdrar kokusu
  4. İdrar sıklığı artışı
  5. Açlık azalması
  6. Enerji artışı
  7. İdrarda nefeste kanda aseton ölçümü
  8. Kanda ketoz 1.5 -3 mmol / L arasında olmalıdır.
  • 0.2 mmol/L keton ketozise geçiş aşaması
  • 0.5 – 1.5 mmol/L keton düşük ketozis (yağ yıkımı hala max. seviyede değildir.)
  • 1.5 -3 mmol/L keton optimal ketozis (maksimum fiziksel ve zihinsel performans, yağ yakımı ve kilo kaybı)
  • 3 mmol/L üstü yeterince yemek yiyememe, Tip 1 diabette insülin eksikliğinden kaynaklanan durumlardaki gibi
  • 8-10 mmol/L toksik keton miktarı; mide bulantısı, kusma, karın ağrısı
  • Protein: Kırmızı et, balık, tavuk, yumurta, süt ve süt ürünleri (peynir, kaymak, tereyağ, mayonez, krema)
  • Yağlar: Zeytinyağı, avakado yağı, hindistan cevizi yağı, çörekotu yağı, susam yağı, MCT (Orta zincirli trigliseridler)
  • Kuru yemiş (fındık, fıstık, ceviz, badem, kaju, makademia, ay çekirdeği, kabak çekirdeği..)
  • Tohumlar (kinoa, chia, keten tohumu, susam tohumu, çörekotu..)
  • Yeşil yapraklı sebzeler (ıspanak, roka, marul, lahana, maydanoz, tereotu, dereotu…)
  • Topraküstü sebzeler (brokoli, karnabahar, fasülye, brüksel lahanası..)
  • Avokado, böğürtlengiller (böğürtlen, yaban mersini, karadut, frambuaz)
  • Yulaf nadiren yenilebilir (özellikle kolesterol dengesi gerektiğinde LDL seviyesini düşürmek için kullanılır.
  • Ekmek vb unlu mamüller, makarna, kahvaltı gevrekleri
  • Tahıllar (buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç, mısır, bulgur…)
  • Şeker – tatlı grubu, bal, pekmez vs
  • Meyve (kavun, karpuz, muz, elma, portakal..)
  • Kök sebzeler (patates, havuç…)
  • Baklagiller (nohut, fasulye, mercimek…)
  • Lif alımına dikkat edilmesi
  • Vitamin, mineral eksiklikleri
  • Sıvı ve tuz alım eksiklikleri
  • Ürik asit atılım azalması
  • Aşırı idrar atılımına bağlı sıvı mineral eksiklikleri
  • Antioksidanlar
  • Yağda eriyen vitaminler (A, D, E, K)
  • B vitaminleri
  • C vitaminleri
  • Omega 3
  • Mg, Ca, Zn, Iyot, Se
  • Karnitin
  • NO (Nitröz Oksit)
  • Mide rahatlaması
  • Kan basıncı dengelenmesi
  • Kollesterol dengesi (LDL azalır, HDL artar, Trigliserit azalır)
  • Tatlı krizi azalması
  • Mental güç artışı, konsantrasyon artışı (başlarda azalabilir)
  • Sporda performans artışı
  • Kas kütlesini koruyup yağ yakan zayıflama
  • Akne azalması
  • Migren atak azalması
  • PCO (Polikistik Over Sendromu)
  • Beyin kanser tedavisi
  • Obesite – Kilo kontrolü
  • İnsülin direnci
  • Tip II Diabet
  • Kanser
  • Epilepsi
  • Otizm
  • Alzheimer Hast.
  • Nörodegeneratif Hast. (Parkinson Hast.)
  • Doğumsal metabolik hast.
  • Kalp damar hast. (LDL düşer, HDL artar)
  • Gebelik
  • Emzirme süreçleri
  • Ailesel hiperkolesterolemi
  • Böbrek hastaları
  • Elektrolit bozuklukları

Genellikle 1 hafta içinde sona erer.

  • Başağrısı
  • Yorgunluk
  • Baş dönmesi
  • Mide bulantısı
  • Gerginlik

Daha nadir yan etkiler

  • Gut
  • Safra kesesi problemleri
  • Geçici saç dökülmesi
  • Yüksek kolesterol
  • Alkol toleransında düşüş
  • Kaşıntı
  • Adet bozuklukları
  • Ritm bozuklukları
  • Bilişsel fonksiyon yavaşlaması
  • Ketoasidoz
  • Artmış karaciğer yükü
  • Bacak krampları

Çocuklarda yan etkiler

  • Kabızlık
  • Asidoz
  • Şeker düşüklüğü
  • Kolesterol artışı (yetersiz posa alımına bağlı)
  • Uzun vadede büyüme gecikmesi, kemik kırıkları,böbrek taşları, mikrobesin eksikliği
  • Ketoasidoz
  • Yavaşlamış metabolizma hızı
  • Verilen kiloların geri alınması
  • Lifli besinlerin çok azalması
  • Yetersiz posa alımına bağlı kolesterol artışı
  • Karaciğer üzerinde ağır yük artışı
  • İnsülin direnci ketojenik yani düşük karbonhidrat içeren diyette daha iyi azalmış
  • Ketojenik diyette AKŞ (Açlık Kan Şekeri) 5 kat daha iyi
  • Ketojenik diyette HbA1c düzeyleri %1 düşme, diğer grupta %0.3 düşme
  • Ketojenik diyette Trigliserid düzeyleri 5 kat daha iyi
  • Ketojenik diyette kilo verme 2 kat daha iyi
  • Ketojenik diyette daha az açlık çekme daha iyi psikoloji

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir